Sosyal Medyadaki Kayıtların Delil Niteliği

Haşim Er — Sun, 28 Dec 2025 13:37:44 +0000

Sosyal medya paylaşımları, mesajları ve dijital kayıtlar günümüz yargılamalarında “delil başlangıcı” veya “elektronik delil” olarak büyük önem kazanmıştır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) ve Yargıtay içtihatları çerçevesinde, bu kayıtların bir davada nasıl değerlendirileceği ve tarafların üzerine düşen sorumluluklar aşağıda detaylandırılmıştır.

1. Davanın Niteliği ve Sosyal Medya Kayıtlarının Hukuki Statüsü

Sosyal medya kayıtları (WhatsApp, Facebook, Instagram vb.), hukukumuzda “Belge” niteliğindedir (HMK m. 199). Ancak bu kayıtların tek başına kesin delil teşkil edip etmeyeceği, verinin doğrulanabilirliğine ve hukuka uygun yollarla elde edilip edilmediğine bağlıdır.

Özellikle miras bırakanın iradesine yönelik davalarda (vasiyetnamenin iptali, tenkis veya muris muvazaası), sosyal medya paylaşımları miras bırakanın gerçek niyetini, taraflar arasındaki ilişkiyi ve sağlık durumunu gösteren takdiri deliller hükmündedir.

2. Davacı Tarafından Yapılması Gerekenler (İspat Yükü)

Hukukta “müddei, iddiasını ispatla mükelleftir.” Sosyal medya kayıtlarına dayanan bir davacının şu adımları izlemesi kritiktir:

Ekran Görüntüsü ile Yetinmemek: Sadece ekran görüntüsü (screenshot) kolayca manipüle edilebilir olduğu için yeterli görülmeyebilir. Mümkünse ilgili içeriğin noter aracılığıyla tespit edilmesi (e-tespit) delil güvenliğini artırır.
URL ve Metadata Bilgileri: Paylaşımın yapıldığı bağlantı adresi (URL), tarih ve saat bilgileri net bir şekilde sunulmalıdır.
Hukuka Uygunluk: Kayıtlar gizli kamera, casus yazılım veya şifre kırma yoluyla elde edilmemelidir. Kamu açık paylaşımlar veya taraflar arasındaki doğrudan yazışmalar hukuka uygun delil kabul edilir.
Yan Delillerle Destekleme: Sosyal medya kayıtları mutlaka tanık beyanları, banka kayıtları veya bilirkişi raporları gibi diğer delillerle desteklenmelidir.

3. Mahkeme Tarafından Yapılması Gerekenler

Mahkeme, sunulan dijital verilerin güvenilirliğini denetlemekle yükümlüdür:

Bilirkişi İncelemesi: Mahkeme, dijital verilerin üzerinde oynama yapılıp yapılmadığını tespit etmek için dosyayı adli bilişim uzmanına gönderir.
İlgili Kurumlara Müzekkere Yazılması: Eğer kayıtlar silinmişse veya doğrulanması gerekiyorsa, mahkeme ilgili servis sağlayıcılardan (Türkiye’de temsilciliği olanlar için) veya BTK’dan trafik bilgilerini talep edebilir. (İçeriklerin sunucuları yurt dışında olduğundan, içerik temini her zaman mümkün olmayabilir.)
Hukuka Aykırılık Denetimi: Hakim, delilin “özel hayatın gizliliğini” ihlal edip etmediğini resen gözetir. Hukuka aykırı elde edilen bir veri, hükme esas alınamaz.

4. Miras Bırakanın İradesine İlişkin Tespitler

Miras davalarında murisin sosyal medya hesapları, onun gerçek iradesini ortaya koymak için kullanılır:

İrade Sakatlığı Denetimi: Miras bırakanın paylaşım yaptığı tarihteki psikolojik durumu, birilerine baskı altında olup olmadığı veya paylaşımlardaki dil ve üslup, vasiyetnamenin serbest iradeyle yapılıp yapılmadığı konusunda ipucu verir.
Muris Muvazaası (Mal Kaçırma): Miras bırakanın, mal varlığını devrettiği kişiyle olan yakınlığını veya o kişiye olan minnet/öfke duygularını yansıtan dijital kayıtlar, yapılan işlemin “bağış mı yoksa satış mı” olduğunu anlamada yardımcı olur.
Sağlık Durumu ve Ayırt Etme Gücü: Paylaşımların niteliği, murisin o tarihteki akli melekelerinin (fiil ehliyeti) yerinde olup olmadığına dair karinelere dayanak oluşturabilir.

Özet Tablo: Delil Değerlendirme Süreci