Şirket ortaklarının şirket borçlarından dolayı şahsi sorumluluğu, şirketin borçlarının ödenememesi halinde ortakların kişisel malvarlıkları ile sorumlu tutulup tutulamayacaklarını ifade eden hukuki bir kavram olarak tanımlanmaktadır. Bu sorumluluk, şirket türüne göre farklılık göstermektedir.
Türk Ticaret Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca, her şirket türünde ortakların sorumluluk kapsamı aynı şekilde düzenlenmemiştir.
Şirket Türlerine Göre Ortakların Sorumluluğu
Şirket ortaklarının şahsi sorumluluğu, şirketin türüne bağlı olarak belirlenmektedir. Bu nedenle her şirket türü ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Anonim Şirketlerde Ortakların Sorumluluğu
Anonim şirketlerde ortakların şirket borçlarından dolayı şahsi sorumluluğu bulunmamaktadır. Ortaklar, sadece taahhüt ettikleri sermaye payı ile sorumlu tutulmaktadır. Şirket borçlarından dolayı ortakların kişisel malvarlıklarına doğrudan başvurulması mümkün değildir.
Ancak, kamu borçları açısından bazı istisnai durumlar söz konusu olabilmektedir.
Limited Şirketlerde Ortakların Sorumluluğu
Limited şirketlerde ortakların sorumluluğu, anonim şirketlere kıyasla daha geniş kapsamlı olarak düzenlenmiştir. Limited şirket ortakları, şirketten tahsil edilemeyen kamu borçlarından sermaye payları oranında şahsen sorumlu tutulabilmektedir.
Özel hukuk borçları bakımından ise ortakların şahsi sorumluluğu bulunmamaktadır.
Kollektif Şirketlerde Ortakların Sorumluluğu
Kollektif şirketlerde ortakların şirket borçlarından dolayı şahsi sorumluluğu sınırsızdır. Şirket borçlarının ödenmemesi halinde, alacaklılar doğrudan ortakların kişisel malvarlıklarına başvurabilmektedir.
Bu sorumluluk, tüm borçlar için geçerli kabul edilmektedir.
Komandit Şirketlerde Ortakların Sorumluluğu
Komandit şirketlerde ortakların sorumluluğu, ortak sıfatına göre değişiklik göstermektedir. Komandite ortaklar, şirket borçlarından dolayı sınırsız ve şahsen sorumlu tutulurken; komanditer ortaklar, koydukları sermaye ile sınırlı olarak sorumlu olmaktadır.
Şirket Borçlarından Dolayı Kamu Borçlarında Şahsi Sorumluluk
Vergi borçları ve sosyal güvenlik primleri gibi kamu borçları bakımından ortakların şahsi sorumluluğu özel düzenlemelere tabi tutulmuştur. Özellikle limited şirket ortakları, şirketten tahsil edilemeyen kamu borçlarından dolayı sorumlu tutulabilmektedir.
Anonim şirketlerde ise yönetim kurulu üyelerinin kamu borçları bakımından sorumluluğu gündeme gelebilmektedir.
Ortakların Şahsi Sorumluluğunda İstisnai Haller
Bazı durumlarda, şirket türü ne olursa olsun ortakların şahsi sorumluluğuna gidilebilmektedir. Bu istisnai haller şu şekilde sıralanmaktadır:
-
Şirket tüzel kişiliğinin kötüye kullanılması
-
Hileli işlemler yapılması
-
Şirket malvarlığının bilerek zarara uğratılması
-
Perdeyi kaldırma teorisinin uygulanması
Bu hallerde, mahkeme kararı ile ortakların kişisel malvarlıklarına başvurulması mümkün olmaktadır.
Şirket Borçlarından Dolayı Ortaklara Karşı Açılabilecek Davalar
Şirket borçlarından dolayı ortaklara karşı açılacak davalar, borcun niteliğine ve şirket türüne göre değişiklik göstermektedir. Alacaklılar tarafından öncelikle şirket aleyhine takip yapılması, sonuç alınamaması halinde ise yasal şartların oluşması durumunda ortaklara yönelinmesi gerekmektedir.
Şirket Ortaklarının Sorumluluğunda Avukat Desteğinin Önemi
Şirket ortaklarının şahsi sorumluluğu, karmaşık ve teknik bir hukuki alan olarak kabul edilmektedir. Yanlış değerlendirmeler ciddi maddi kayıplara yol açabilmektedir. Bu nedenle şirket borçlarıyla ilgili hukuki süreçlerin uzman bir avukat tarafından yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.
Profesyonel hukuki destek sayesinde ortakların haklarının korunması ve olası risklerin önceden tespit edilmesi mümkün olmaktadır. Haşim Er ile iletişime geçin.